درباره ریبوار Rebwar

A few words about Rebwar A veteran revolutionary author, poet and songwriter, Mosleh Rebwar has published an anthology of poetry and short stories based on actual working class struggles that shook the world since the 1960s. These stories were first broadcast into towns and cities across Iran’s Kurdistan province by the radio station of the Komala communist party. Komala means “collective.” Rebwar was the first to translate The Internationale (the anthem of the international working class) into Kurdish (Sorani). His revolutionary songs remain popular across the region, and among the progressive Iranian Kurdish émigré communities scattered around the world. Born in 1947 in the Kurdish town of Mariwan, Rebwar grew up under the brutal Shah’s regime. The neighbouring Soviet Union represented a beacon of hope for social justice and development. Rebwar sharpened his politics while a student in Tehran in the 1960s, and was a founding member of Komala. The party remained an underground organisation until the eve of the 1979 uprising in Iran, which toppled the monarchy. Komala led the resistance to the Islamist takeover in Kurdistan before activists were killed or forced into exile during a bloody campaign waged by the new Islamic Republic against communists and progressives. But the struggle did not end there. Komala set up guerilla camps that won the support of people by refusing to submit to the Islamist regime, and continued the fight for socialism as part of the wider international communist movement. Rebwar remained an active member of the party until its split in the late ´80s and then continued in a new established party until the late of the ´90s. Since then he continues his political activities independently. Rebwar has worked as a secondary school teacher in Gothenburg, Sweden. He continues to campaign against racism and sexism and for working class power.

پیام کلانشهرهای ترکیە: افول اسلامیزم!

پیام کلانشهرهای ترکیە:

افول اسلامیزم

اگر نمایشهای انتخاباتی آئینەی تمام نمای رأی مردم نیست، نشانەهائی از آگاهی سیاسی فزایندەی مردم را در آنها میتوان مشاهدە کرد. از انتخابات امریکا گرفتە کە ترامپ در کلانشهرها رأی نیاورد تا برکسیت بریتانیا کە در کلانشهرهای آن کشور اکثریت نیاورد تا … بالأخرە همین انتخابات دیروز ترکیە کە حزب اردو‌‌غان، عجالتا، استانبول و آنکارا و احتمالا ازمیر را باختە نشانەی حقیقتی است کە در سالهای اخیر بارها خود را نشان دادە: کلانشهرها چپ تر هستند!

مردم کلانشهرهای ترکیە، دیروز، نشان دادند کە افول اسلامیزم در یکی از پایگاههای اصلی آن، ترکیە، بەروشنی بە چشم میخورد. و این حقیقت، باتوجە بە تحولات ایران، کە خود پایگاە اصلی اسلامیزم شیعە است و مردمش، بە ویژە در کلانشهرها، آشکارتر از همیشە بیزاری خودرا از اسلامیزم نشان دادەاند، و نیز تحولات عربستان کە اسلامیزم سنی در حاکمیت، ناچار بە عقب نشینیهائی شدە است، و بالأخرە برچیدەشدن داعش از آخرین بیغولەهای آن در سوریە، همە و همە، نشان از افول و روبەخاموشی رفتن یکی پس از دیگری مراکز اسلامیزم است.

اما دراین نوشتە، میخواهم حقیقت دیگری را تأکید کنم کە کلانشهرها، بە نسبت مناطق کم توسعەتر و روستائی تر، آشکارا، مواضع سیاسی پیشروتری از خود نشان میدهند؛ حقیقتی کە میتواند سرنخی بەدست دهد کە نیروهای پیشرو، کمونیستها و چپ جامعە، میتوانیم روی آن حساب کنیم. در این شرایط جهانی کە مبارزات تودەئی مرزهارا در مینوردد، میتوانیم این پیام های مبارزاتی را کە خصلت هرچە بیشتر کارگری و کمونیستی دارند، بەیکدیگر پیوند دهیم و حرکات، تحرکات و نهضتهای نوین کارگری بین المللی را پشتوانەی مبارزات محلی قراردادە برای تسریع و تعمیق مبارزاتی آنها دست یکدیگر را بفشاریم.

تا اینجا، خوش آمد گوئی بە اعلان آشکار افول اسلامیزم از طرف پیشروان جامعەی ترکیە را بەفال نیک میگیرم و در فرصتهای آتی، بە این پدیدەی نوین پیوند مبارزاتی کلانشهرها، برمیگردم.

مصلح ڕێبوار اول آوریل ٢٠١٩

 

بە یاد مارکس؛

در صدمین سالیاد خاموشی

١٤ مارس ١٩٨٣

ترجمە از کردی

رفیق!

فرزانە؛

سترگ؛

رهبر؛

رفیق مارکس

صد بهار است کە تنهامان گذاشتەئی!

صد بهار است؛

صد بهار پر از افت و خیز و مبارزە؛

کە سیمای دلیرانەات، ای پیر فرهیختە؛

درخشانترین و روشنترین ستارەمان است

در افق درخشان سوسیالیسم

افق آرزوهایمان…

و مدتهاست؛

کە پرچم عزیز اندیشەهات

بر شانەها، بر بازوان؛

و در دستان توانای پرولتاریای جهانیست؛

در دستان اندیشەورز پهلوان اندیشە و باور،

رفیق پیشرو جنگاور،

رفیق لنین!

گرچە

مدتی هم هست

کە گرد  زرد یک خمودي دیرین

نشستەست،

بر آن پرچم سرخ تو و لنین!

 

اما اکنون

کە باز

دریای انسانی جهانی

چنانچون خاک شوریدەی فروردین

شوریدەست،

ما هم در هجمەی شورشهای کارگری

گرد زرد خمودگیهای دیرین را

از پرچمت زدودەایم

و سالهای سال پس از تو

و پس از لنین

پرچم سرخ باورهای عزیزتان را

بە اهتزاز آوردەایم؛

و بهار سال را

با ارغوانهای

پرچمهای سرخ فام خود

آذین بندی نمودەایم؛

رفیق فرزانە،

ما، همانا، رفقای مانیفست کمونیستیم

آری؛

همان رفقای مانیفست کمونیست!

 

سروودی پێشڕەو (بەیادی گوردانی شوان)

                                                                                 

برِۆ، بپرسە لە شاخى بڵندى کوردستان
کە هەر بووەو هەتا بووە سەنگەر بووە و مەتەرێز،
بپرسە؛ کامە نەزیلەى لەبیرە ئاوابێ!؟
سرودى شۆرِشى نوێ،
سرودى عەشق،
گەرِابێتە گیانى سەنگەرەکان؟
چونکە کێوى کۆنى کورد
لەبیرى نایە سروودێکى وا پاراو
وەکو سرودى گەرووى پڕ-گڕى هەزاران لاو
لە هیچ هەورە برووسکێکى خورِترین باران:
*
سرودى کۆمەڵەیە
رِاشەکێنەرى ئاڵا
کە ناخى دڵى پرِ جەخارى چەوساوان
گیانى گەرمى سەنگەرەکان
پرِە لە عەشقى بەرینى بەتینى ژینى نوێ
وە دەستى چەوساوان،
بە چەپڵەرِێزى سەدان سەد هەزاران فیشەک،
بە پیري جەژنى شۆرِشى گەرمى گەلانەوە دێ
وە زارى چەوساوان،
کراوەیە لە حەناى زوڵم و زۆرى دێرینە
وە زارى شاعیرى عاشق پرِە لە گۆرانی
گەرووى پرِە لە سرودى سڵاوى ئازادی
دڵى پرِە لە هەزاران بروسکەى شادی
*
بڵێ بە چینى کرێکار
بەسەرچوو کاس و کەساسي
وەرە
وەرە پرِى مەیدان
وەرە بە چەشنى کاوە هەڵێنە بەیاخى ئازادی
وەرە چەکوش بوەشێنە
بە کوتک بیپژێنە
مێشکى ئەژدەهاکى سەرمایە
کە حوکمى مێژووە، تۆ
چینى پێشرِەوى
وایە
*

بەیاخى مارکسە “پێشرِەو” کەوا هەڵیدێنین
بەرِێى رِوونى خەباتا بە مەشعەلى لێنین
سروودى ئاگرى نەورۆزە وا بەهار دێنین
وە گرد و کۆکەرى لەشکر
بۆ سازدانى
هوروژم و هەڵمەتى ئاخر
کە پێشمەرگە
ئەوا بووە بە هەڵگرێکى مەشعەلى نوور
بە رِێى رِوونى خەباتا
بە شوێنى “پێشرِەو”دا
لەشکرێکى ئەرتەشى سوور!

بەهارى 1360-1981

سروودی پێشڕەو؛ بۆ کۆمەڵەی کۆمۆنیست!

 

 

سروودى پێشرِەو

 

برِۆ، بپرسە لە شاخى بڵندى کوردستان

کە هەر بووەو هەتا بووە سەنگەر بووە و مەتەرێز،

بپرسە؛ کامە نەزیلەى لەبیرە ئاوابێ!؟

سرودى شۆرِشى نوێ،

سرودى عەشق،

گەرِابێتە گیانى سەنگەرەکان؟

چونکە کێوى کۆنى کورد

لەبیرى نایە سروودێکى وا پاراو

وەکو سرودى گەرووى پڕ-گڕى هەزاران لاو

لە هیچ هەورە برووسکێکى خورِترین باران:

*

سرودى کۆمەڵەیە

رِاشەکێنەرى ئاڵا

کە ناخى دڵى پرِ جەخارى چەوساوان

گیانى گەرمى سەنگەرەکان

پرِە لە عەشقى بەرینى بەتینى ژینى نوێ

وە دەستى چەوساوان،

بە چەپڵەرِێزى سەدان سەد هەزاران فیشەک،

بە پیري جەژنى شۆرِشى گەرمى گەلانەوە دێ

وە زارى چەوساوان،

کراوەیە لە حەناى زوڵم و زۆرى دێرینە

وە زارى شاعیرى عاشق پرِە لە گۆرانی

گەرووى پرِە لە سرودى سڵاوى ئازادی

دڵى پرِە لە هەزاران بروسکەى شادی

*

بڵێ بە چینى کرێکار

بەسەرچوو کاس و کەساسي

وەرە

وەرە پرِى مەیدان

وەرە بە چەشنى کاوە هەڵێنە بەیاخى ئازادی

وەرە چەکوش بوەشێنە

بە کوتک بیپژێنە

مێشکى ئەژدەهاکى سەرمایە

کە حوکمى مێژووە، تۆ

چینى پێشرِەوى

وایە

*

 

بەیاخى مارکسە “پێشرِەو” کەوا هەڵیدێنین

بەرِێى رِوونى خەباتا بە مەشعەلى لێنین

سروودى ئاگرى نەورۆزە وا بەهار دێنین

وە گرد و کۆکەرى لەشکر

بۆ سازدانى

هوروژم و هەڵمەتى ئاخر

کە پێشمەرگە

ئەوا بووە بە هەڵگرێکى مەشعەلى نوور

بە رِێى رِوونى خەباتا

بە شوێنى “پێشرِەو”دا

لەشکرێکى ئەرتەشى سوور!

 

بەهارى 1360-1981

درەخت

 

بەبۆنەی رۆژی کومەڵەوە

ساڵی ١٣٦٤/١٩٨٦

درەختێكم

لە تیرەی بەرزە-درەختان

بە ئارەقی رەنج و خەبات پەروەردە بووم

بنجم هەزار هەزار پویە و

لە نێو زاخە و

كۆڵێت و زنجی شار و دێ‌

رۆچووم

رۆچووم

لق و پۆم باڵای كردەوە و

پەل لە ئەستێرە دەكوتم و

بێباك لەچی تەور و تەوراس

بەرەو هەتاو

بە گژ هەوری چڵكن دا چووم

تۆف و كڕێوە و با بابێ‌ !

باكی نییە

ئەو درەختەی

بنجی هەزار پۆی لە دڵی

كۆمەڵانی رق ئەستووری وریادا بێ‌

تەوژمێكم

لە بای سەڕسەڕ

مەینەتاوای ستەم تێكدەر

هەزار نەسیمی خۆش پەیام

ئەشنێ‌ لە هانای هەناسەم

بۆ گشت بەشەر

گزنگێكم

لە بای سەڕسەڕ

مەینەتاوای ستەم تێكدەر

هەزار نەسیمی خۆش پەیام

ئەشنێ‌ لە هانای هەناسەم

بۆ گشت بەشەر

گزنگێكم

لەبەربەیان

تیشكاوێژی چی دەلاقەی ماڵی تاریك

گەنم، گەرما، رووناكي، تین

دیاریمە

دیاریمە بۆ ژین

لەم جیهانا من كیوێكم

هەر دۆڵێك، هەر داوێنێكم

خەرمان خەرمان

گوڵی سووری ئاڵای ئاڵە

بەرهەمێكی

رقی پیرۆزی كارخانەم

من سەمەرەی

بێ‌ سەمەري

رەنجی گەرمی كوورەخانەم

هیوای دەستی بێ‌ حەقدەستی

بێ‌ بەشی بێ‌ خانە و لانەم

راست كەروەری جیهانی كۆنی ئاوەژووم

میعمارێكی نوێكردنەوەی ئەم جیهانەم

من مستێكم لە هەزار مست

گرێ‌ كراو

راساوم لە ژێر چەناگەی

دێوی دزێوی سەرمایە

ئەمن دەستێكی تامەزرۆم

تامەزرۆی یەكبوون، یارمەتی

دەستانی كار

بۆ تێكدانی

ئەم ستەم-مەینەتاوایە

بۆ خولقانی

ئەو دنیایە

ستەم تێیدا ئەفسانەیە و

شەتی خرۆشانی شادي و بەهرەمەندي

دەریایەكە

دوایی نایە!